Rozpoznanie

Jeżeli podejrzewasz, że jesteś alergikiem, koniecznie odwiedź swojego lekarza, który przeprowadzi szczegółowy wywiad chorobowy na podstawie którego zleci odpowiednie badania diagnostyczne. Jest to pierwszy, najważniejszy etap w leczeniu. Podczas wywiadu spodziewaj się wielu pytań. Czas występowania objawów jest bardzo czułym wskaźnikiem diagnostycznym, który pozwala na określenie rodzaju pyłku uczulającego.

Dodatkowo lekarz dokładnie zbada Cię. Kolejnym, bardzo ważnym etapem w postawieniu diagnozy jest wykonanie testów. Wyróżnia się kilka rodzajów testów skórnych w zależności od czynnika prowokującego, sposobu podania go do skóry oraz czasu odczytu wyniku. Do najczęściej stosowanych zalicza się skórne testy punktowe i testy płatkowe. Ważną rolę odgrywają badania laboratoryjne.

Skórne testy punktowe

Testy skórne stanowią podstawę diagnostyki alergologicznej. Można je wykonać o dowolnie wybranej porze roku, choć zwraca się uwagę, iż odpowiednim terminem jest okres poza sezonem pylenia. Na miejsce przeprowadzenia testów wybierana jest zazwyczaj skóra przedramienia. Jedynym warunkiem wykonania badań jest odstawienie na 7-14 dni leków przeciwhistaminowych - mogą one fałszować wyniki.

Lekarz nakrapla na skórę pacjenta niewielką objętość substancji zawierającej wyciąg alergenowy, a następnie delikatnie nakłuwa naskórek specjalnym, jednorazowym lancetem. Pomiędzy kolejnymi punktami testowymi powinna być zachowana odległość co najmniej 2 centymetrów. Testy punktowe są stosunkowo bezbolesne. W przypadku uczulenia na dany alergen już po 10-15 minutach występuje zauważalna reakcja bąblowa.

Naskórkowe testy płatkowe

To wystandaryzowana próba wywołania miejscowego odczynu skóry w wyniku reakcji pomiędzy badanym alergenem kontaktowym, a komórkami układu immunologicznego, uczulonymi na ten alergen. Badanie to jest wykorzystywane w diagnostyce alergologicznej wyprysku, a w szczególności wyprysku kontaktowego. Odpowiednią ilość badanej substancji umieszcza się na specjalnych hypoalergicznych plastrach i przykleja do skóry pleców pacjenta, skąd drogą naturalną substancja alergenowa penetruje przez naskórek do głębszych warstw skóry właściwej.

Testy prowokacyjne

Alergen zawarty w roztworze testowym reaguje ze swoistymi przeciwciałami IgE w błonach śluzowych pacjenta. Reakcja ta prowadzi do uwalniania różnych mediatorów, szczególnie histaminy, co wywołuje odczyn zapalny, wzmożone wydzielanie śluzu i skurcz mięśni gładkich. Testy prowokacyjne stosowane są pomocniczo w diagnostyce schorzeń alergicznych. W trakcie testu prowokacyjnego podaje się donosowo, dooskrzelowo lub podspojówkowo wzrastające dawki alergenu. Uzyskanie reakcji alergicznej przemawia za istotnością kliniczną danego alergenu i ma znaczenie w dalszym postępowaniu terapeutycznym.

Monitoring pyłkowy

Pomiary stężenia pyłku drzew, traw i chwastów w powietrzu mają bardzo duże znaczenie w prowadzeniu właściwej profilaktyki i leczenia chorób alergicznych. Monitoring pyłkowy powinien być wykonywany przez cały czas trwania okresu pylenia roślin tj. od początku lutego do końca września. Duża zmienność w stężeniu danego pyłku na tym samym terenie w poszczególnych latach sprawia, że niezbędne jest stałe określanie stężeń. Istotne jest również zapewnienie stałego dostępu do bazy danych zarówno dla lekarzy praktyków, jak i pacjentów.